මියන්මාර් ජුන්ටාවේ දංගෙඩියට බිලිවූ ඛෙට් තී | සිළුමිණ

මියන්මාර් ජුන්ටාවේ දංගෙඩියට බිලිවූ ඛෙට් තී

 

“මියන්මාර ජුන්ටාව එරට කවියෙක් මරා ඔහුගේ සිරුරේ අභ්‍යන්තර අවයව පවා පැහැරගෙන තිබේ ලු ! “ මේ පසුගියදා ලොව පුරා පැතිර හද සසල කරන පුවතකි.

මියන්මාරයේ දේශපාලන බලය දැනට අතට ගෙන සිටින මිලීෂියානු ජුන්ටා පාලනය විසින් එරට ප්‍රකට කවියෙකු වන හතළිස් පස් වියැති ඛෙට් තී (Khet Thi) ඔහුගේ නිවසේ දී අත්අඩංගුවට ගෙන ඇති බව රොයිටර් (Reuters) පුවත් මුලින්ම වාර්තා කළේය.

සුප්‍රකට බ්‍රිතාන්‍ය පුවත්පතක් වන ද සන්ඩේ ටයිම්ස් (The Sunday Times) වාර්තා කරන අන්දමට; විරෝධතා පෙළපාළි සහ ගැටුම් අධික ලෙස පැතිර පැවති මධ්‍යම මියන්මාරයේ ශ්වබෝ (Shwebo) නගරයේ මේ අරගලකාරී ජුන්ටා විරෝධී කවියා වාසය කර තිබේ. පැහැර ගන්නා ලද කවියා එහි පොලිස් කාර්යාලයක් තුළ රඳවාගෙන ඔහුගෙන් ප්‍රශ්න කර තිබෙන අතර එහිදී ඔහුට මැරෙන තෙක් වධ දී ඇති බව එම පුවත්පත තරයේ විශ්වාස කරයි. මෙවැනි මතයක් ආසියානු නිදහස් ගුවන් විදුලි සේවය (Radio Free Asia) දරන බව ඔවුන්ගේ ජාල අඩවිය පිරික්සන විට පෙනේ. මියන්මාරයේ දේශපාලන සිරකරුවන්ගේ ආධාරක සංගමය (The Assistance Association for Political Prisoners) මේ අදහස සමඟ සපුරා එකඟ වී ඇති බව සුප්‍රසිද්ධ ඇමරිකානු පුවත්පතක් වන වොෂිංන්ටන් පෝස්ට් (Washington Post) පුවත්පත කියයි.

කවියාට හෘදයාබාධයක් තිබුණු බවට සහතික වන ලෙස ජුන්ටා අධිකාරිය විසින් ඔහුගේ බිරියට බලකර ඇත. ඔවුන් එසේ කර ඇත්තේ ජුන්ටාවේ සාපරාධී ක්‍රියා වසන් කිරීම සඳහා බවත් ඒ සංගමයේ දේශපාලන නිරීක්ෂකයන්ගේ අදහස බව ඉහත පුවත්පත ප්‍රකාශ කරයි. ඛේට් තී කවියාගේ මරණය සමස්ත මානව වංශයට ම සිදුවූ බරපතළ හානියක් බවත් මේ අපරාධය ඉදිරියේ මියන්මාර ජුන්ටා අධිකාරිය ලෝක ප්‍රජාව හමුවේ මඳින් මඳ ඉරිතලා යෑමට පටන්ගෙන ඇති බවත් එහි තවදුරටත් සඳහන් වෙයි.

කවියාගේ සිරුර ආපසු ඔහුගෙ පවුලට බාරදිමට කටයුතු කර තිබෙන අතර එසේ බාරගත් සිරුරේ අභ්‍යන්තර අවයව ඉන් ඉවත්කර ඇතැයි ඔහුගෙ බිරිය චව් සූ (Chaw Su) බුරුම භාෂාවෙන් විකාශනය වන බීබීසී පුවත් සේවය (BBC Burmese language news) අමතා කියා තිබේ. මනිවා (Monywa) නම් රෝහලට පැමිණ ඇගේ සැමියා මුණගැසෙන ලෙස ඇයට දුරකතන ඇමතුමක් ලැබී ඇත. කවියා සමඟ ම මුලින් අත්අඩංගුවට ගෙන පසුව නිදහස් කර හරින ලද ඇය සිතා සිට ඇත්තේ ඔහුගේ අතක් හෝ පයක් කැඩී ඇති බවයි. එහි ගිය ඇයට සිය හිමියාගේ මළ සිරුර රෝහල් මෘතශරීරාගාරයේ දී දක්නට ලැබී ඇති අතර ඔහුගේ සිරුරෙන් අභ්‍යන්තර ඉන්ඳ්‍රියයන් ඉවත් කර ඇති බව වැටහී ගොස් තිබේ. බලලත් අධිකාරිය ඇය වෙත මරණ සහතිකයක් නිකුත්කර තිබුණ ද ඒ කෙරෙහි ඇගේ කිසිත් විශ්වාසයක් නැති බව ඈ පවසා ඇතැයි ප්‍රකට බ්‍රිතාන්‍ය දි ඉන්ඩිපෙන්ඩන්ට් (The Independent) පුවත්පත කියයි.

ඛේට් තීගේ මළසිරුරෙන් ඉවත් කර ඇත්තේ කිනම් ඉන්ද්‍රියන්දැයි ඔහුගෙ බිරිය තවමත් කීමට නොදනී. ඉන්දුනීසියාවේ ද ජකර්තා පොස්ට් (The Jakarta Post) පුවත්පතට අනුව කවියාගේ මළසිරුර ආදාහනය කිරීමට ජුන්ටා අධිකාරය උත්සහාගෙන ඇති අතර ඊට එරෙහිව විරෝධය පාමින් තම සැමියාගේ මළ සිරුර වෙනුවෙන් අරගල කිරීමට බිරිඳ චව් සූ ට සිදුවී තිබේ.

වෘත්තියෙන් ඉංජිනේරුවෙකුවු ඛේට් තී කවියට දිවි කැප කරනු පිණිස සිය රැකියාවෙන් ඉවත්ව ඇත. පසුව අයිස්ක්‍රිම් සහ කැවිලි වර්ග සාදා විකුණමින් නිරාමිස ලෙස ජීවිකාව සරිකරගෙන ඇති මේ කවියා උදාර ලෙස මියන්මාර ජුන්ටා පාලනයට එරෙහිව නැඟිසිටියෙකි. ඔහුගෙ සමහර කවි ජන සිත් සතන් තුළ කිඳා ගොස් ඇති බවත් නොයෙක් ජනමාධ්‍ය ආයතන, විචාරකයන් විසින් පෙන්නා දෙනු ලැබේ. ඉන් එක් කවියක් මෙසේ ය.

‘ඔවුහු ඉහට වෙඩිතබත්

නමුත් විප්ලවය ඇත්තේ

හදවත තුළ බව ඔවුහු නොදනිත්’

මේ කවිය අද බොහෝ විප්ලවවාදින්ගේ බැනර තුළ ලියැව තිබෙනු දැකිය හැකි ය. ප්‍රංශ ජාත්‍යන්තර පුවත් සේවය වන ෆ්රාන්ස් 24 (France24) ඔහුගෙ තව කවියක් මෙසේ උපුටයි.

“මට වීරයෙකු වීමට ඇවැසි නැත.

මට එසේ දිවි පුදන්නටත්

කිසි රිසියක් නැත.

එසේ ම මට

දුබලයෙකු වීමට හෝ නිවටයෙකු වීමටත්

කැමැත්තක් නැත“

ලෝපතළ ද ගාර්ඩියන් (The Guardian) පුවත්පත ඔහුගේ තවත් කවියක් මෙසේ එළිදක්වයා ඇත. එහි ඡායානුවාදය මෙසේ ය.

“මගේ ජනයාට වෙඩි වැදී තිබේ.

මට මගෙ කවි

ඉවත විසිකිරිමට සිදුව ඇත.

වදන් එහි බලෙන් මඳ වූ කල

මැනවින් තුවක්කු තේරීමට සිදුවේ.

ඉදින් මම වෙඩි තබමි“

ප්‍රසිද්ධ මියන්මාර ජාල පුවත්පතක් වන දි ඉරවඩ්ඩි (The Irrawaddy) වාර්තා කරන අන්දමට ඛේට් තී එරට ජුන්ටාව අතින් මෙසේ ඝාතනය තුන්වැන්නාය. මින් පෙර තිස්නම වියැති කේ සා වින් (K Za Win) තිස්හය හැවිරිදි ක්යි ලින් අයි (Kyi Lin Aye) යන දෙදෙනා ඉකුත් මාර්තු මාසයේ දී වෙඩිවැදී ඝාතනය වූහ. ඝාතනයට ලක් වූ පළමුවැන්නා වන කේ සා වින් කවියා ඛේට් තී විසින් ඉතා සමීපව ඇසුරු කරන ලද කවියෙකු බව ප්‍රංශයේ ඇක්චුවලිතේ (Actualité) නම් සඟරාව කියයි. මේ ඝාතන, පවතින මියන්මාර ජුන්ටා අධිකාරියේ බිහිසුණු බව පෙන්වා දීමට තවත් සාධකයයි එම පුවත්පත කියයි.

2016 වසරේ මියන්මාර මහජන ඡන්දයෙන් තේරී පත්වුණු නමුත් පසුගිය පෙබරවාරි මාසයේ දී ජුන්ටාව විසින් බලයෙන් පහකළ අවුන් සාන් සු කී (Aung San Suu Kyi) මැතිනියගේ නිදහස වෙනුවෙන් එරට ජනතාව දැනට දින සියයකට ආසන්න කාලයක් තිස්සේ වීදි බැස අරගල කරන බව ප්‍රංශ ජාත්‍යන්තර ගුවන් විදුලි සේවය (rfi) සිහිපත් කර දෙයි. ඇය පසුගිය බ්‍රහස්පතින්දා එරට අධිකරණය ඉදිරියට කැඳවා තිබේ.

එසේ තිබියදීත් මියන්මාර ජනයා වීදි බැස කරන අරගලයේ නිමාවක් දක්නට නොමැත. ප්‍රකට ප්‍රංශ පුවත්පතක් වන ල ෆිගරෝ (Le Figaro) වාර්තා කරන අන්දමට මෙසේ විදි බැස අරගල කරන ජනයාගෙන් 780ක් පමණ දෙනා දැනටමත් මරණයට පත්ව ඇති අතර 3800කට වැඩි පිරිසක් අත්අඩංගුවට ගෙන තිබේ.

කෙසේ වෙතත් ඛෙට් තී (Khet Thi) කවියා ඝාතන කර නිහඬ කළත් ඔහුගේ කවිය නොමැරුණ බවට ඇති එකම සාක්ෂිය වන්නේ ඔහු විසින් ලියන ලද කවි මේ මොහොතේ ද ලොව පුරා තැනින් තැන පාඨකයෝ අතර ජනප්‍රිය වන බැවිනි.

• උදයංග අමරසේකර

ප්‍රංශයේ සිට

 

 

Comments